Waarom vinden mensen het toch zo lastig om de verleiding van ongezonde snacks te weerstaan? Onderzoek met lijnende studenten in een hersenscanner geeft uitleg.
Gezonde tussendoortjes worden alleen gekozen als in de hersenen de impuls om iets ongezonds te kopen wordt onderdrukt.
Wanneer kiest consument voor iets (on)gezonds? Foto: ANP
door:Â T.A. Hare, C.F. Camerer en A. Rangel
in: Science
helemaal lezen: sciencemag.org (pdf)
dat kost: 15 dollar
Ondanks je dieetplannen toch een reep chocola gekocht? Wetenschappers in de marketing en psychologie verklaren zo’n ongezonde impulsaankoop met de dual-system theory.
Volgens deze theorie kunnen keuzes op twee manieren worden gemaakt: of mensen kiezen op de automatische piloot òf zij denken goed na over hun besluit. Wordt de automatische piloot gevolgd, dan laten mensen zich bij hun beslissing lekker leiden door hun gevoel en kiezen zij het product waar zij op dat moment zin in hebben. De reep chocola, bijvoorbeeld. Denken mensen daarentegen wel na over hun besluit dan worden hun emoties onderdrukt en worden hun keuzes rationeler.
Lijnende studenten
Mooie theorie natuurlijk. Maar gaat deze ook op in de praktijk? Met deze vraag in het hoofd startten drie neurowetenschappers een experiment. Studenten die aan de lijn deden waren hun proefpersonen.
Terwijl de studenten in een hersenscanner lagen, kregen zij steeds twee verschillende snacks te zien waarvan zij er een mochten uitkiezen.
Kozen zij een gezonde snack (zoals bijvoorbeeld een appel) dan werd er meer activiteit gezien in een hersengebied dat belangrijk is voor cognitieve processen, zoals het onder controle houden van gedrag. Activiteit in een gebied dat belangrijk is bij de ervaring van emoties werd dan onderdrukt. Kozen zij een ongezonde snack (zoals een Snickers), dan was de activiteit in het cognitieve gebied afwezig en werd de keuze alleen bepaald door het emotionele signaal.
Het brein leek zich dus inderdaad zo te gedragen als voorspeld door de dual-system theory: gezonde snacks werden alleen gekozen als het cognitieve nadenk-systeem actief was en het emotionele systeem werd onderdrukt. Was activiteit in het cognitieve hersengebied afwezig, dan had de automatische piloot vrij spel en kozen de proefpersonen voor het lekkere, maar ongezonde eten.
En waarom moest ik dit lezen?
- Ongezonde impulsaankopen kunnen alleen worden voorkomen als de hersenen in staat zijn om het verlangen naar ongezond eten te onderdrukken.
- Zijn de hersenen hiertoe niet in staat (vanwege vermoeidheid, maar ook door afleidende reclamecampagnes bijvoorbeeld) dan kiezen mensen eerder voor lekker, maar ongezond.
Reageer