
Een jaar geleden ging een Panel van Wijzen op verzoek van de Volkskrant aan de slag om de belangrijkste problemen in het onderwijs in kaart te brengen. De groep van zes kwam uiteindelijk met zeven oplossingen na een uitgebreide stemming en een zoektocht in het veld.
De uitdaging was: laten we eens proberen oplossingen te bedenken voor de problemen in het onderwijs. Want er is nogal wat mis, als we de media mogen geloven: schooluitval, leraren die in de klas niks te vertellen hebben, te lage onderwijssalarissen, mismanagement, te grote scholen en studies waar niemand nog wijs uit kan worden. En dan zijn er nog de verhalen over zwarte kinderen die niks zouden leren, verwende witte kinderen, leerlingen die weigeren huiswerk te maken, gedragsproblemen hebben en geen zin correct kunnen spellen.
Belangrijk terrein
Wat zou het dan prachtig zijn als we oplossingen konden aandragen waarmee al die problemen uit de wereld werden geholpen. Het gaat tenslotte om een belangrijk terrein, waarvan politieke partijen zelfs in crisistijd niet durven zeggen dat ze erop gaan bezuinigen. Wie zou het belang van onderwijs nou willen betwisten?
Onderwijs is de beste investering in onze welvaart van morgen. En dat niet alleen. Het is ook de grote socialiseermachine waar ieder jong lid van de samenleving, jongen/meisje, moslim/christen, zwart/wit, slim/simpel, denker/doener, doorheen moet. Een betere manier om mensen basisvaardigheden voor de maatschappij bij te brengen is er niet.
Hoge verwachtingen
Misschien zijn daarom onze verwachtingen zo hoog gespannen. Hier, in het onderwijs, moet het gebeuren. Als er iets misgaat in de wereld ligt het aan school, of moet daar op zijn minst de remedie worden ingezet. Als er iets misgaat op school, bedreigt dat de samenleving.
Misschien dat het onderwijs daarom geregeld speelbal is van wereldverbeteraars die het vanuit oprechte idealen over een andere boeg willen gooien: een nieuw schooltype hier, een stelselherzieninkje daar.
Maar misschien zit de oplossing ook daarin wel niet. Mogelijk, zo dachten we bij de Volkskrant, ligt het dichter bij onszelf. Moeten we het eerder in het kleine zoeken dan in grote stelselwijzigingen.
Onderwijsagenda
Een jaar geleden wilden wij een discussie op gang brengen in en naast de krant over waar het om draait bij goed onderwijs. We wilden dat gesprek niet met de bekende spelers aan de zijlijn voeren, maar met deelnemers. Geen vakbonden, politici of belangengroeperingen dus, maar leraren, ouders, kinderen, de mensen uit de praktijk. Vooruit: een enkele wetenschapper met een bruikbaar idee mocht ook aanschuiven. En we noemden het de Onderwijsagenda.
Een uitgebreid proces over vele schijven, waaraan zo’n dertigduizend mensen deelnamen, leidde tot een serie oplossingen waarmee we verder moeten. Het zijn er zeven geworden, en we presenteren ze hier.
Hier en daar wekken ze verbazing vanwege hun vanzelfsprekendheid. Maar laten we ons niet vergissen: geen van de zeven trek je zo uit de kast, en wie het onderwijs een beetje kent, weet hoe moeilijk het wordt er een praktisch vervolg aan te geven. Maar eerst de oplossingen zelf, om ze te lezen klik op: Zeven oplossingen
De Onderwijsagenda kwam tot stand met financiële steun van Thieme-Meulenhoff, Stichting Kennisnet en de Stichting Leerplan Ontwikkeling (SLO).
Liever geen gevloek, maar ook geen circus op zondag, vraagt het ...
Deelnemers aan de zogenaamde LERU-Summerschool leren in Utrecht hoe ze ...
Collega-onderzoekers betwijfelen of onderwijssocioloog Jaap Dronkers ...