Wat is opportunisme? Is de Somalische piraat die in Nederland wil blijven opportunistisch? Of Koeman, die zichzelf aanbiedt als opvolger van Louis van Gaal bij voetbalclub AZ? Nee, analyseert psycholoog Anthon van der Horst.
|
Anthon van der Horst (1959) is psycholoog en werkt bij GITP als manager Trends. Hij blogt op actualiteitspsycholoog.nl over de actualiteit en zijn werk als psycholoog. Eens per week verschijnt een blog ook op vkbanen.nl. |
Opportunisme
Het woord opportunisme schoot mij naar aanleiding van twee nieuwsberichten te
binnen. De wens van de Somalische piraat graag in een Nederlandse cel
opgenomen te worden om daarna asiel aan te vragen, waarna zijn familie ook
zou kunnen overkomen én de sollicitatie en benoeming van Ronald Koeman als
trainer bij AZ.
Ik vroeg mij naar aanleiding van deze twee actuele voorbeelden van opportunisme af wat opportunisme eigenlijk is. Mijn conclusie is dat het waarschijnlijk wel meevalt met het opportunisme van beide heren.
Er zijn verschillende definities, een goede vond ik op internet:
'Opportunisme is meer dan het streven naar eigen belang: opportunisme is de neiging om alle kansen te benutten om meer uit een ruil te slepen, zelfs wanneer de handelingen die hiervoor nodig zijn niet eerlijk of onethisch zijn'.
De piraat en zijn advocaat
Wat als we deze definitie plakken op deze twee gebeurtenissen? De piraat
streeft zijn eigen belang na en heeft handelingen verricht die niet eerlijk
en onethisch zijn. Wat was de ruil? Zou hij met vooropgezet plan een schip
hebben willen kapen om daarvoor in de plaats een plek in de Nederlandse
gevangenis te krijgen met een verblijfsvergunning voor zichzelf en zijn
familie in het vooruitzicht? Het lijkt me zeer onwaarschijnlijk. Deze piraat
is volgens de definitie dan ook geen opportunist.
Wat is de rol van de advocaat van de piraat? Hij heeft het verhaal naar buiten gebracht, en daarmee veel maatschappelijke verontwaardiging losgemaakt. Je zou kunnen stellen dat het sentiment zich tegen de piraat heeft gekeerd. Was de advocaat dan niet de opportunist? Als hij het bewust gedaan heeft om zichzelf en zijn kantoor gratis in de kijker te spelen ten koste van de piraat, dan zeker.
Koeman egocentrisch?
Ronald Koeman is mijns inziens vanuit bovenstaande definitie geredeneerd niet
opportunistisch. Allereerst is er in de voetbalwereld geen ethiek en kan je
dus ook niet onethisch handelen. En waarom zou het oneerlijk zijn om jezelf
aan te bieden en vervolgens aangenomen te worden? Volgens mij niks.
Ronald Koeman schroomt niet om op ondernemende wijze zijn eigen belang goed te dienen. Het riekt wellicht naar opportunisme, maar ik hou het eerder op initiatiefrijk, pragmatisch en van durf en zelfvertrouwen getuigend.
Het ego van Scheringa
En als we de rol van Dirk Scheringa bekijken? Heeft hij opportunistisch
gehandeld door naar de buitenwereld lang vol te houden dat hij van Gaal aan
zijn contract zou houden, terwijl hij al aan het onderhandelen was met
Koeman?
Een beetje oneerlijk is het wel, maar net als bij de piraat is geen sprake van een ruil, want Scheringa heeft geen afkoopsom geëist van Bayern Munchen. Eerder denk ik dat het ego van Scheringa in het geding was, hij was niet geïnformeerd over de transfer van van Gaal en dat heeft hem gestoken. Na alles wat hij voor van Gaal heeft gedaan.
Het ging dus wel om het eigenbelang van Scheringa, maar hij werd er niet beter van door te verzwijgen dat hij al in gesprek was met Koeman. Kortom, ook al geen opportunist.
EscenicId: 744098