Waarom verdienen vrouwen minder?

25/01/2010 / Frederieke van Velzen

Waarom verdienen vrouwen minder?

Waarom was het ook alweer dat mannen doorgaans meer verdienen dan vrouwen? En belangrijker: kun je er als vrouw iets tegen doen?

Het salarisverschil tussen de sekses begint al bij de bijbaan, blijkt uit recent onderzoek. Meer dan 2.200 jongeren van 13 tot 26 jaar werden door bijbanen.nl ondervraagd over het salaris dat ze het afgelopen jaar hadden verdiend. Het salarisverschil tussen jongens en meisjes bleek bij dezelfde bijbaan 27 procent.

Hoe komt dat? Iedereen kan zich voorbereiden op een gedegen salarisonderhandeling. Waarom zijn de resultaten dan dikwijls zo scheef, en begint dat al bij de eerste baan?

Uitdagend
Om verschillende redenen, zeggen experts. Vrouwen zetten tijdens onderhandelingen minder hoog in, vertelde arbeids- en organisatiepsycholoog Irene de Pater eerder in VKbanen. Ze kiezen vaak taken waarvan ze zeker weten dat ze deze kunnen uitvoeren, anders dan de man die sneller gaat voor stoere, uitdagende werkzaamheden.

Reactie lezer op artikel over onderhandelen

'Ik herken me heel erg in het meedenken en niet zelf mijn waarde willen aangeven. Ergens dreint er iets in me dat als je iets goed doet, dat dit wel herkend wordt, en ook beloond wordt. In de praktijk valt dit echter bitter tegen!

(...)

Hoe dan ook: feitelijk heb ik gewoon een hekel aan het onderhandelen over mijn waarde. Een lijstje met missers van mijn kant vind ik dan ook vele malen makkelijker te maken dan een lijstje met successen.

Juist ook omdat je betaald wordt succes te hebben in wat je doet, is dat succes min of meer de basis, en derhalve niet bijzonder genoeg om in een onderhandeling mee te nemen, lijkt het wel.'

Hoge pet
Ook een salarisonderhandeling behoort tot die uitdagingen, beweren weer andere onderzoekers: het moet immers wel tot een goede beloning leiden. Vrouwen zijn meer gespitst op de weg er naartoe: het onderhandelingsproces moet goed verlopen. Zo leuk vinden ze onderhandelingen namelijk doorgaans niet. Ze hebben ook een minder hoge pet op van hun onderhandelingspositie dan mannen en laten hun gevoel van waardering nog te veel van anderen afhangen.

Toegeven
Een vrouwelijk hoofd P&O schrijft in een reactie op het artikel over salarisverschillen tussen seksen: 'Omdat mijn ervaring is dat vrouwen makkelijker dan mannen toegeven in onderhandelingen, stel ik me bij voorbaat harder naar hen op. Gevolg: een vrouw geeft in een gelijke situatie uiteindelijk meer toe dan een man. Mannen zijn stelliger over hun waarde en spelen de machtspositie die ze hebben beter uit.'

Haar tip voor dames: 'Leun eens achterover bij zo'n gesprek, ga niet meteen 'meedenken' met je bedrijf en speel de machtspositie die je hebt goed uit. Bedenk van te voren op welke punten het bedrijf je niet graag zou missen en presenteer dat als je waarde.'

Toch zijn er genoeg vrouwen die het spel al op die manier spelen. Hoe komt het dat zij dan toch meer dan hun mannelijke collega moeten knokken voor een passend salaris?

Sekse-vooroordelen
Sekse-vooroordelen kunnen daar de oorzaak van zijn; zelfs bij werkgevers die niet denken dat ze die vooroordelen hebben. Harvard-professor Mahzarin Banaji ontwikkelde een test om iemands onbewuste vooroordelen te meten. Omdat 'man en werk' voor zowel mannen als vrouwen onbewust een logischere combinatie blijkt dan 'vrouw en werk', kan dit ook tot uiting komen in het salaris dat een werkgever een werknemer toekent.

Risico
Ook de professoren Hannah Riley Bowles (Harvard Kennedy School) en Linda Babcock (Carnegie Mellon University) onderstrepen dat vrouwen er in onderhandelingsgesprekken niet per definitie beter van afkomen als ze assertiever en agressiever worden. Volgens hen (pdf) zit er voor vrouwen een sociaal risico aan vast als ze onderhandelen over hun loon, omdat het in zou druisen tegen stereotypen over de sekses.

Vrouwen worden eerder geassocieerd met zaken als zorgdragen voor en rekening houden met anderen. Gaat een loonsverhoging alleen om verrijking van henzelf, dan klopt dat niet met het clichébeeld over het betreffende geslacht.

Rechtvaardigen
Bowles en Babcock onderzochten of er een manier was waarop vrouwen om loonsverhoging konden vragen, zonder de relatie met toekomstige collega's negatief te beïnvloeden. Hun conclusie: een onderhandeling is het effectiefst als vrouwen een balans vinden tussen het rechtvaardigen van hun onderhandeling, het onderstrepen van hun betrokkenheid bij het bedrijf en het belang dat ze zien in relaties binnen de organisatie.

Dan wordt zo'n vraag om salarisverhoging eerder als legitiem gezien. Iemand die dus bij een onderhandeling zegt: 'Ik hoop dat u mijn neiging om te onderhandelen ziet als een van mijn kwaliteiten die ik in mijn functie toepas', gaat in op het relationele aspect van haar baan en vraagt haar werkgever de positieve kant van haar gedrag te bekijken. Of: 'Mijn teammanager adviseerde me om compensatie te vragen'. Dan laat de vrouw onder meer zien dat ze wordt gesteund door mensen uit de organisatie.

Wil je weten of jij wel genoeg verdiend? Lees meer in, of reageer op de rubriek 'Verdien ik wel genoeg'.

De foto bij dit stuk is gemaakt door Emdot.

Geef je reactie

Je kan een reactie ingeven op een artikel via jouw LinkedIn account.
We vragen je bij een reactie je voornaam, achternaam en functietitel - die tevens automatisch ingeladen zijn vanuit jouw LinkedIn profiel - in te vullen.

Via onderstaande link kan je inloggen met je LinkedIn account.
>> Aanmelden met je LinkedIn Account

lezersreacties (9)


25/08/2010
xander lubbers , ict

De vraag zou moeten zijn : 'waarom kiezen voor vrouwen voor posities/functies' die lager naar verhouding lager betaald worden dan de typische 'mannenberoepen'. De typische mannenberoepen zijn functies waar meetbare-productiveit & meetbare economische relevantie & competitie drang essentieel zijn.

verzorgende en of sociaal-maatschappelijke beroepen op HBO nivo zijn overigens niet meer zwaar onderbetaald. Ik maak mij wel druk over het feit dat bv- een MBO salespersoon en/of een HBO geschoolde manager in regel meer verdiend dan een gespecialiseerd universitair geschoolde onderzoeker die de producten (voor)ontwikkeld. Met het risico dat je te gespecialiseerd wordt en functieswitch onmogelijk wordt. Kijk naar de onderzoeker bij Organon. De managers vinden wel wat anders. Nederland is een land van handelaren zonder waardering voor kennis& onderzoek. Geen wonder dat weinig studenten meer keizen voor de moeilijk weg: harde beta-studies. Overigens manager vind ik een typisch vrouwenberoep.

01/02/2010
Robbert , Econoom

Ongelooflijk dat dit soort tendentieuze en feitelijk onjuiste stukjes nog steeds geplaatst wordt, als voer voor al die types die niet verder kijken dan hun neus lang is, en graag de gevreesde term 'discriminatie' in de mond nemen.

Er is een overweldigende hoeveelheid wetenschappelijk onderzoek die erop neerkomt dat nagenoeg ALLE verschillen in salaris terug te voeren zijn op harde/meetbare factoren als opleiding, leeftijd, werkervaring, zwaarte van de positie, overheid vs. bedrijfsleven en ga zo maar door.

Maar goed, dit harde feit past natuurlijk niet zo lekker binnen het redactionele beleid van de Volkskrant om zich hard te maken voor de vrouwenzaak..

31/01/2010
Nic

Is het verschil in loon niet een soort risicogeld: als een vrouw zwanger wordt dan kost dat het bedrijf extra administratie en het is een soort kapitaalvernietiging daar vrouwen meestal niet meer terugkeren. Geen wonder dan dat ze iets minder verdienen (hoewel de verschillen soms erg hoog zijn).

29/01/2010
Aernoudt

In alle bedrijven waar ik gewerkt heb, verdienen vrouwen net zoveel als mannen (in dezelfde functie). De eeuwige stemmingmakerij zoals dit artikel draagt wederom geen positief steentje bij; zie dit meer als een makkelijke manier om reactie's uit te lokken (een beetje Wilderiaans dus).

Ook de bijbaan van mijn dochter is normaal betaald zonder verschil tussen jonge/meisje...

28/01/2010
Fred

Meer inkijk in elkaars salarissen zal fijn zijn. Want nu weet ik niet wat een collega verdient. Dan kan ik ook niet weten of ik meer of minder verdien.
Ooit werd ik te gelijk meet een collega aangenomen omdat we elkaar vertelde wat we verdiende kwam ik er achter dat ik minder verdiende. Binnen 3 tellen had HRM dit opgelost.

28/01/2010
karin

zwangerschapsverlof als carrieremove??! Met andere woorden vrouwen kunnen beter kinderloos blijven als ze een beetje willen verdienen. Niet echt een keuze die mannen hoeven te maken, wel?

28/01/2010
Kaat is het zat! , taxichauffeur

Géén gerommel met verschillende salarissen voor mannen en vrouwen voor hetzelfde werk. Dit is je reinste discriminatie! Het lijkt de middeleeuwen wel. Waar blijft de politiek die dit zomaar laat bestaan, waar blijven de boetes voor bedrijven die discrimineren? Waarom, anno 2010, kunnen mannen de vrouwen blijven achterstellen? Wat geeft hen het recht? Ik geef iedereen aan als ik het vermoed, wie het ook is! Ik sleep ze voor het gerecht! Ook al kost me dat mijn baan. Ik eis salaristeruggave met terugwerkende kracht en smartegeld! De maat is vol! Ik hoop dat vrouwen zich eens een keertje verenigen zodat mannen een lesje wordt geleerd. Stakingen in het bedrijf! Net zolang totdat ze vrouwen gelijk stellen aan mannen voor hetzelfde werk! Voor vrouwen van Chef's en directeuren: Eén maand niet voor ze koken, 2 maanden geen schoon goed, 3 maanden geen schoongemaakt huis! 4 maanden niet met ze naar bed!! Zouden ze dan nog durven discrimineren? Wie niet sterk is moet slim zijn en dát zijn vrouwen! Aan de gang dus dames! Eén salaris voor hetzelfde werk MOET gelijk zijn voor mannen én vrouwen!!

26/01/2010
Pascale

En hoe oordelen we dan uiteindelijk over die mannen die oh zo goed onderhandeld hebben maar oh zo weinig presteren? Meestal niet zo positief toch? Vrouwen trainen in de mannelijke manier van onderhandelen is op korte termijn misschien effectief, maar in plaats van dit gedrag te belonen (zie de reactie van de personeelsfunctionaris) zouden organisaties er m.i. beter aan doen om op een andere manier naar salarisonderhandelingen te gaan kijken. Ik heb het idee dat veel werkgevers nog denken dat de arbeidsmarkt een 'slavenmarkt' is waarop zij eenzijdig de eisen kunnen bepalen en de aspirant-werknemer het lijdend voorwerp is. Met zo'n houding kom je er op termijn niet meer in een krapper wordende arbeidsmarkt. Een slimme werkgever heeft door dat het opbouwen van een duurzame relatie en het binden van medewerkers aan je organisatie investeringen van beide kanten vraagt. Dat kan ook betekenen dat je de ruimte die een minder slimme onderhandelaar je biedt niet volledig benut. Dat betaalt zich op termijn zeker terug in de vorm van medewerkers die loyaal zijn en waar voor hun geld bieden. En die je dus niet hoeft 'weg te promoveren' of af te kopen, met alle kosten van dien!

26/01/2010
Marlijn , Redacteur

Ik verbaas me altijd over deze uitspraak. In mijn omgeving is er geen enkele vrouw die, als ze exact dezelfde functie heeft, precies dezelfde ervaring, even oud is en exact hetzelfde aantal uren werkt, minder verdient dan haar mannelijke collega's. Ikzelf ook niet. Ik zie wél in mijn omgeving dat vrouwen gemiddeld minder uren werken, vaker een minder hoge functie hebben, en op die manier minder ervaring opdoen. Een tijdje er tussenuit zijn voor bijvoorbeeld zwangerschapsverlof is ook geen goede carrièremove. Bij die bijbanen kan overigens de leeftijd ook een rol spelen: vrouwen die bijverdienen zijn nu eenmaal gemiddeld wat jonger dan mannen die bijverdienen. Zijn die elementen eigenlijk wel doorberekend in al die onderzoeken?


Alles over

Zoek artikel

trefwoord moet minstens 3 karakters lang zijn
Ontslag , Verdien ik wel genoeg , Juridisch advies , Leukste baan , Special werken bij de overheid , Interview , Nieuws & Achtergrond , Columns , Speechdeskundige Bas Mouton , Migratiewijzer , Carrièretips , Loopbaancoach
topbanen
Andere sites van De Persgroep Nederland
© 2010 De Persgroep Nederland. Alle rechten voorbehouden. Lees de gebruiksvoorwaarden.
  • ACAP