Slijmen bij de baas werkt als sociale smeerolie

15/12/2009

Slijmen bij de baas werkt als sociale smeerolie

Vrijwel iedereen ergert zich aan collega's die slijmen bij de baas. Vreemd, want het werkt wel. Het is de manier om zaken voor elkaar te krijgen, als je het maar volgens de regels doet. Slijm bijvoorbeeld niet alleen naar boven.

‘Ik vind dat mijn vrouwelijke baas soms geen verstand van zaken heeft, maar dat zal ik nooit aan haar laten merken’, zegt Renske Visschers (31, pseudoniem) uit Amsterdam die werkt bij een damesblad. ‘Meestal roept ze maar wat en maakt ze grapjes om te camoufleren dat ze eigenlijk niet weet waar ze het over heeft. Mijn collega's en ik lachen daar dan om, ook al zijn die grapjes niet altijd even lollig. Of dat effect heeft? Onze baas is vrij onzeker en ze voelt zich duidelijk goed als mensen haar leuk vinden. Dus een beetje lachen om je baan te behouden, kan geen kwaad.’

Slijmen werkt
Roos Vonk, hoogleraar sociale psychologie aan de Nijmeegse Radboud Universiteit deed onderzoek naar slijmgedrag en concludeerde dat slijmen werkt. ‘Als we allemaal zouden zeggen wat we denken, dan is de gezelligheid al snel ver te zoeken’, zegt Vonk.

ONDERDANIG DOEN
‘Slijmen’ is een typisch Nederlandse uitdrukking, zegt hoogleraar Vonk. ‘Het heeft een negatieve betekenis.’ Daarmee doelt ze op het vooropgezette slijmen waarbij iemand bewust een ander complimentjes geeft om er zelf beter van te worden.

De Dikke Van Dale omschrijft het als ‘overdreven gedienstig, onderdanig doen.’ Maar slijmen is volgens Vonk veel breder dan dat. ‘Het is een vorm van wat in de psychologie ‘ingratiation’ wordt genoemd, een term waarmee je alle gedrag aangeeft, of het nu oprecht is of niet, om door anderen aardig gevonden te worden.’

‘Iedereen slijmt in de hoop wat aardiger gevonden te worden. Het is de smeerolie van het sociale verkeer. Slijmen gebeurt veelal onbewust. Mensen die positief zijn en anderen aandacht en waardering tonen, worden leuker gevonden en krijgen daarmee een hogere gunfactor. Dat is zelden schadelijk voor je carrière.’

Bij een van de experimenten die Vonk deed, splitste ze een onderzoeksgroep in tweeën. De ene helft moest proberen lootjes te verkopen door middel van slijmen. De andere helft moest hetzelfde aan de man brengen, maar dan door gewoon aardig te doen op de manier die ze zelf wilden. ‘Je zou zeggen dat de groep die gewoon aardig deed, het meest succesvol zou zijn’, zegt Vonk. ‘Maar de slijmerds verkochten twee keer zoveel. Slijmen loont dus.’

Nieuwe schoenen
Toch kan Nederland het niet aanzien als een collega de baas met zijn mooie nieuwe schoenen complimenteert of schaterlacht om een schuine mop die eigenlijk maar een gniffeltje verdient. Uit onderzoek van vacaturesite Jobtrack.nl uitgevoerd in 2007 bleek zelfs dat bijna de helft van de Nederlanders zich stoort aan slijmende collega’s. Ter vergelijking: roddelen staat met 22 procent op de tweede plaats. ‘Maar het gaat hier om het bemerken dat anderen slijmen’, zegt Vonk.

Buitenstaanders die slijmgedrag waarnemen hebben het direct in de gaten. Maar degenen waar het om gaat, de slijmjurk en de beslijmde, weten van niets. Zij zitten samen in een zogenoemde ‘autistische samenzwering’ die beiden tot voordeel is.’

Kevin de Jong (33, pseudoniem), leidinggevende bij een Rotterdams adviesbureau, is daar het schoolvoorbeeld van. ‘In de jaren dat ik er werk, is me nog maar één keer opgevallen dat iemand bij mij zat te slijmen. Dat ging om een collega die vond dat ik haar onheus had bejegend. Drie maanden zei ze niets tegen me, we gingen uiteindelijk een gesprek aan om de lucht te klaren en daarna vertelde ze me direct dat mijn haar zo leuk zat. Maar verder gebeurt het me nooit. Ik zie het wel vaak bij anderen gebeuren. Heel irritant. En ook heel erg onecht.’

HET SLIJM-EFFECT
Uit het onderzoek van hoogleraar Roos Vonk blijkt dat buitenstaanders het feilloos en moeiteloos oppikken wanneer iemand extra aardig doet bij mensen met een hogere functie of status. Gedrag tegenover lager geplaatsten vinden we veel informatiever over hoe iemand echt is. Is dat vertoonde gedrag minder aardig dan tegen de superieuren dan wordt dat direct gezien als omhoog likken en naar beneden trappen. Het onderzoek, getiteld ‘The Slime Effect’, stamt uit 1998 en werd gepubliceerd in het Journal of Personality and Social Psychology.

Vonk kon uit haar onderzoek ook afleiden welke slijmmethodes het beste werken. ‘Als je slijmt, doe dat dan bij iedereen’, zegt Vonk. ‘Mensen kunnen het bijna vanuit hun ruggenmerg aanvoelen als je alleen naar boven slijmt. Daar zijn we heel gevoelig voor. Om dus oprecht aardig over te komen zou je niet alleen een leuk praatje met je baas moeten maken, maar ook met collega’s die onder je staan. Daarmee val je minder snel door de mand en kom je authentieker over.’

Slijmsaldo
Daarnaast is het gunstig om een slijmsaldo op te bouwen. ‘Als je verwacht dat je in de toekomst iemand om een gunst wil vragen, kun je het beste al vroeg beginnen met slijmen’, zegt Vonk. ‘Het valt namelijk erg op als je iemand eerst een complimentje maakt en daarna gelijk om iets vraagt. Maar als je dat veel later een keer doet is de gunfactor inmiddels opgebouwd en is de kans dat je je zin krijgt groter.’

Zeer effectief is indirect slijmen. Vonk: ‘Zeg niet tegen de baas zelf dat je hem zo aardig vindt, maar laat het terloops vallen bij zijn secretaresse. Die vertelt het door, waarna jij onopvallend in een goed boekje komt te staan.’

Renske Visschers houdt een gouden regel aan: ‘Nooit liegen, hoogstens de waarheid wat aandikken. Als je vindt dat je baas er echt niet uitziet, komt een complimentje over haar outfit heel nep over. Ik zeg daar dan gewoon niets over, maar benoem een punt dat ik wél weet te waarderen. Volgens mij kun je trouwens ook beter slijmen bij je directe collega's dan enkel bij je baas. Zij zijn tenslotte toch degenen die jou moeten waarderen als jij eenmaal op die hogere functie zit.’

De foto in dit artikel is gemaakt door Kaibara87

EscenicId: 755341


Geef je reactie

Je kan een reactie ingeven op een artikel via jouw LinkedIn account.
We vragen je bij een reactie je voornaam, achternaam en functietitel - die tevens automatisch ingeladen zijn vanuit jouw LinkedIn profiel - in te vullen.

Via onderstaande link kan je inloggen met je LinkedIn account.
Aanmelden met je LinkedIn Account

lezersreacties (3)


16/12/2009
Destiny

Ach ja, dat is zo doorzichtig, hoe sommige collega's slijmen naar de baas toe en eigenlijk allemaal om de salarisverhoging. Stelletje aasgieren. En wat zo dom is: de baas denkt echt dat ie erg gewild is hahahah. Ikzelf krijg natuurlijk geen salarisverhoging, want ik zeg altijd recht toe recht aan de waarheid. De waarheid wordt niet beloond in deze maatschappij. Ik word wel beloond in het hiernamaals denk ik dan.

16/12/2009
J. van Winterswijk

Niet alleen slijmen is effectief, kwaadsprekerij van andere mensen ook. De conclusie moet dan ook zijn dat het bij waardering voor het werk helemaal niet gaat om de kwaliteit van het werk, maar om hoe je in de sociale omgeving past. Dus dat zijn de nieuwe referentie punten geworden van het carriere maken binnen de nederlandse samenleving: het werken is een gezellige bezigheid maar niet het resultaat. Ja dan krijgen we een economie die ver onder haar kunnen presteert, met capabele mensen die niet omhoog kunnen en incapabele mensen aan de top.

16/12/2009
Destiny

Ach ja, dat is zo doorzichtig, hoe sommige collega's slijmen naar de baas toe en eigenlijk allemaal om de salarisverhoging. Stelletje aasgieren. En wat zo dom is: de baas denkt echt dat ie erg gewild is hahahah. Ikzelf krijg natuurlijk geen salarisverhoging, want ik zeg altijd recht toe recht uit de waarheid. De waarheid wordt niet beloond in deze maatschappij. Ik word wel beloond in het hiernamaals denk ik dan.


Gerelateerde artikelen

Alles over

Zoek artikel

Nieuws , Carrièretips , Columns , Interview , Leukste baan , Hoe zit het met mijn pensioen , Webspecial Nederlandse studentenonderzoek 2011 , Verdien ik wel genoeg , Migratiewijzer , Juridisch advies , Ontslag
Services VKbanen Deelsites VKbanen Andere sites van De Persgroep Nederland
© 2012 De Persgroep Nederland. Alle rechten voorbehouden. Lees de gebruiksvoorwaarden.
  • ACAP