banen met inhoud
Het is: een haarspit
07/04/2009
Deze week bleek een week vol nostalgie te zijn. Het ding van deze week is een ouderwets voorwerp: deze haarspit is een mobiel aambeeld dat gebruikt wordt om bramen van het snijvlak van een zeis te kloppen. Jullie stuurden de oplossing, veelal samen met herinneringen aan vaders en opa's, in. De winnaar van deze week is Jacob Vis uit Kampen. Hij noemde de haarspit ' verloren kunst'.
De gebruiker: 'Vlijmscherp naar het WK'
Hobbyboer Jan de Graaf (61) uit het Friese Kollumerzwaag gebruikt al ruim
vijftig jaar de haarspit. Het resultaat mag er zijn: vorig jaar eindigde De
Graaf als tweede op het wereldkampioenschap zeismaaien in Friesland. ‘Dan
moet de zeis natuurlijk wel vlijmscherp zijn’, vertelt de Graaf.
De hobbyboer gebruikt zijn zeis vooral voor plaatsen waar zijn grasmaaier net
niet bij kan. ‘Het is geen simpele techniek. Je moet een bepaalde slag
hebben, anders kun je een steentje raken en wordt de zeis stomp.’
In dat geval komt de haarspit van pas. De lange spitse onderkant steek je
schuin in de grond. Het blad van de zeis komt daar bovenop. Met een
haarhamer wordt het blad ‘uitgedund’, zodat er een scherpe rand ontstaat.
‘Mijn haarspit heb ik al meer dan vijftig jaar. Toentertijd heeft mijn vader
mij die gegeven. Ik gebruik hem nog steeds, omdat het iets van vroeger is.
Dat wil je niet verliezen.’
De maker: 'Bijna niet meer gemaakt'
De ambachtelijke smid Gerth Berndt (50) uit Ter Apel heeft één keer een
haarspit gemaakt. ‘Dat was voor een boer uit de omgeving, die zijn gras nog
maaide met een zeis. Maar een haarspit wordt bijna niet meer gemaakt.’
Volgens de smid is het niet moeilijk om een haarspit te smeden. ‘Qua techniek
biedt het geen enkele uitdaging, maar zulk ouderwets gereedschap maken,
heeft natuurlijk iets.’
Hoewel hij er zelf maar één gemaakt heeft, is het gereedschap onlosmakelijk
met Berndt verbonden. ‘Mijn opa en mijn vader waren ook smid. Zij maakten
regelmatig landbouwgereedschap, maar door de mechanisatie werd dit minder.
Toch zit het in mijn bloed. Ik verruilde ruim twintig jaar geleden met alle
plezier mijn baan als politieagent voor een leven als smid.’
EscenicId: 741149
Geef je reactie
Je kan een reactie ingeven op een artikel via jouw LinkedIn account.We vragen je bij een reactie je voornaam, achternaam en functietitel - die tevens automatisch ingeladen zijn vanuit jouw LinkedIn profiel - in te vullen.
Via onderstaande link kan je inloggen met je LinkedIn account. Aanmelden met je LinkedIn Account
